
|
Директор: |
|
Азаматтарды қабылдау күндері: |
|
|
Сейсенбі |
11:00-13:00 |
|
Бейсенбі |
17:00-19:00 |

"Қаралды және бекітілді "
педагогикалық кеңеспен хаттама № 1
27.08.2025 ж.
Астанақаласы, "Рақымжан Қошқарбаева атындағы
№44 орта мектеп" ШЖҚ МКК
директоры ___________ Л. М. Култаева
Рақымжан Қошқарбаева атындағы
№44 орта мектеп" ШЖҚ МКК-ның
ІШКІ ЕҢБЕК ТӘРТІП ЕРЕЖЕСІ
1.1. Осы білім беру ұйымының ішкі тәртіп ережелері Қазақстан Республикасының «Білім туралы» Заңының 5-бабының 70) тармақшасына, Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрінің 2024 жылғы 28 тамыздағы № 227 бұйрығына сәйкес әзірленді және білім беру ұйымының (бұдан әрі – мектеп) ішкі тәртібін ұйымдастыру мен жүзеге асыру тәртібін айқындайды.
1.2. Ішкі тәртіп ережелері мектеп ұжымының жұмысын ұйымдастыруды реттеуге, қалыпты жұмыс істеуге, жұмыс уақытын тиімді пайдалануға, еңбек тәртібін нығайтуға, мектеп қызметкерлері үшін жайлы микроклимат құруға арналған.
1.3. Ішкі тәртіп ережелерін қолдануға байланысты барлық мәселелер әкімшілік өзіне берілген өкілеттіктер шегінде, сондай-ақ қолданыстағы заңнамада көзделген жағдайларда кәсіподақ комитетімен бірлесіп немесе онымен келісе отырып шешеді.
Қысқаша сипаттамасы:
а) Телефондары: 8 71 72 50 6843
б) Электрондық поштасы: 44sh-bilim@edu.kz
Жұмыс күндері:
2.1. Мектепке балаларды қабылдау тәртібі бастауыш, негізгі орта және жалпы орта білім берудің жалпы білім беретін оқу бағдарламаларын іске асыратын білім беру ұйымдарына оқуға қабылдаудың бекітілген қағидаларына, сондай-ақ аталған тәртіпті реттейтін өзге де нормативтік құжаттарға сәйкес жүзеге асырылады.
2.2. Мектепке балаларды қабылдау туралы куәлік, баланың медициналық картасы болған кезде ата-анасының (заңды өкілдерінің) өтініші негізінде жүзеге асырылады, өтініш белгіленген үлгідегі журналға тіркеледі және ата-аналарға құжаттарды қабылдағаны туралы растама беріледі.
2.3. Бірінші сыныпқа түсетін балалардың ата-аналарының (заңды өкілдерінің) өтініштерін қабылдау 2.5-тармақтың ережелерін сақтай отырып, жыл сайын жүзеге асырылады.
2.4. 10-сыныпқа оқушылар келесі құжаттар негізінде қабылданады:
- ата-ананың өтініші,
- негізгі мектепті бітіргені туралы куәлік (Аттестат).
Оқушыларды 10-сыныпқа қабылдау кезінде педагогикалық кеңестің ұсынымы міндетті түрде ескеріледі.
2.5. Өтініш беру кезінде ата-аналар ата-аналық құқықтарды растайтын құжаттарды ұсынуы керек.
2.6. Оқушыларды мектепке қабылдау кезінде мектеп әкімшілігі ата-аналарды (заңды өкілдерді) келесі құжаттармен таныстыруға міндетті:
- Мектеп Жарғысымен,
- Білім беру қызметін жүргізуге берілген лицензиямен және оған қосымшалармен,
- Осы Ережемен.
2.7. Оқушыны мектепке қабылдау өтініш берілген күннен бастап 2 күн ішінде директордың бұйрығымен ресімделеді.
2.8. 1-және 11-сыныпқа оқушыларды қабылдау туралы бұйрық ағымдағы жылдың 2 қыркүйегінен кешіктірілмей шығарылады.
2.9. Баланы мектепке қабылдау туралы бұйрық шыққаннан кейін оқушыларды тіркеудің әліпбилік кітабына тиісті жазба енгізіледі.
2.10. Әрбір оқушыға жеке карталарды жүргізу тәртібі туралы белгіленген талаптарға сәйкес оқушының жеке картасы ресімделеді.
Жеке картаның нөмірі оқушыларды тіркеудің әліпбилік кітабындағы нөмірге сәйкес беріледі.
2.11. Баланы шығарып жіберу кезінде әліпбилік кітапқа баланың қайда кеткені және кету негізі (мектеп бойынша бұйрық) көрсетіле отырып, тиісті жазба енгізіледі.
2.12. Оқушылардың жеке карталары мектепте сақталады. Оқушы басқа жалпы білім беру мекемесіне ауысқан кезде жеке карта ата-аналарға олардың жазбаша өтініші бойынша беріледі.
2.13. Оқу жылы ішінде оқушыларды бір мектептен екінші мектепке ауыстыру кезінде, 2.5-тармақта көрсетілген құжаттардан басқа, директордың қолы мен мектептің мөрімен куәландырылған оқушылардың үлгерімі туралы ведомость қоса беріледі.
2.14. Мектепке тиісті білім деңгейін алуға құқығы бар барлық азаматтар қабылданады. Балаларды мектепке қабылдаудан негізсіз бас тартуға немесе мектепке конкурстық негізде қабылдауға жол берілмейді.
2.15. Оқушыларды мектептен шығарып жіберу/шығарып жіберу.
Оқушыларды мектептен шығарып жіберу тек Қазақстан Республикасының «Білім туралы» Заңында көзделген негіздер бойынша жүзеге асырылады.
2.16. Оқушыларды басқа білім беру мекемесіне ауысуына байланысты шығарып жіберу кезінде, жалпы міндетті білім туралы заңнаманы сақтау мақсатында, оқушының ата-анасы мектепке құжаттарды ұсынғаннан кейін оқушының осы мектепке қабылданатыны туралы растама анықтамасын ұсынады.
3.1. Қызметкерлер өздерінің еңбек ету құқығын осы мектепте жұмыс істеу туралы еңбек шартын жасасу арқылы жүзеге асырады.
3.2. Қызметкер мен мекеме арасындағы еңбек шарты жазбаша нысанда жасалады. Жұмысқа қабылдау мектеп директорының бұйрығымен ресімделеді. Шарт талаптары еңбек заңнамасымен кепілдік берілген талаптардан нашар болмауы тиіс. Бұйрық қызметкерге қол қойғызылып жарияланады.
3.3. Жұмысқа қабылдау және еңбек шартын жасасу кезінде түсуші келесі құжаттарды ұсынады:
- Паспорт немесе жеке куәлік;
- Білімі және кәсіби даярлығы туралы құжаттар;
- Мектепте жұмыс істеуге денсаулық жағдайы бойынша қарсы көрсетілімдердің жоқтығы туралы тұрғылықты жері бойынша емхана беретін медициналық қорытынды, сондай-ақ жұмысқа қабылдау кезінде заңда белгіленген басқа да медициналық құжаттар;
- Сотталмағаны, психоневрологиялық және наркологиялық диспансерден анықтамалар;
3.4. Қоса атқару бойынша жұмысқа түсетін адамдар еңбек кітапшасының орнына негізгі жұмыс орнынан лауазымы мен жұмыс кестесі көрсетілген анықтаманы ұсынады. Қоса атқарушы қызметкерлер, ЕТС разряды (еңбек өтіліне байланысты белгіленеді), негізгі жұмыс орны бойынша әкімшілік куәландырған еңбек кітапшасынан үзінді.
3.5. Қызметкерді қабылдау немесе оны белгіленген тәртіппен басқа жұмысқа ауыстыру кезінде әкімшіліс оны келесі құжаттармен таныстыруға міндетті:
- Мектеп Жарғысымен;
- Ұжымдық еңбек шартымен (бар болса);
- Ішкі тәртіп ережелерімен;
- Лауазымдық талаптармен (нұсқаулықтармен);
- Еңбекті қорғау және өрт қауіпсіздігі жөніндегі бұйрықтармен.
Жаңадан қабылданған қызметкермен еңбекті қорғау бойынша алғашқы нұсқаулық «Еңбекті қорғау және қауіпсіздік бойынша алғашқы нұсқаулық журналына» жазыла отырып жүргізіледі, сондай-ақ оған еңбек жағдайлары мен оны төлеу туралы хабарланады.
3.6. Еңбек шартын бұзу тек Қазақстан Республикасының еңбек заңнамасында көзделген негіздер бойынша ғана болуы мүмкін.
3.7. Барлық қызметкерлерге олардың жазбаша өтініші бойынша белгіленген тәртіппен еңбек кітапшалары заводится. Қызметкерлердің еңбек кітапшалары қатаң есептілік бланкілері ретінде мектепте, директор қабылдау бөлмесіндегі сейфте сақталады.
3.8. Әрбір қызметкерге жеке іс заводится, ол кадрларды есепке алудың жеке парағынан, өмірбаяннан, білімі, біліктілігі, кәсіби даярлығы туралы құжаттардың көшірмелерінен тұрады; медициналық кітапша толтырылады, онда мектепте жұмыс істеуге денсаулық жағдайы бойынша қарсы көрсетілімдердің жоқтығы туралы қорытынды болуы керек; тағайындау, ауыстыру, көтермелеу және жұмыстан босату туралы бұйрықтардан үзінділер. Қызметкер жұмыстан босатылғаннан кейін оның жеке ісі мектепте қалады.
3.9. Қызметкерді басқа жұмысқа ауыстыру тек оның келісімімен жүзеге асырылады, заң өндірістік қажеттілік бойынша, уақытша жоқ қызметкерді ауыстыру үшін және тұрып қалуға байланысты, оның ішінде ішінара, қызметкердің келісімінсіз уақытша ауыстыруға жол берген жағдайларды қоспағанда.
3.10. Мектеп жұмысын ұйымдастырудағы өндірістік өзгерістерге (сыныптар санының, оқу жоспарының, мектептің жұмыс режимінің өзгеруі, оқыту мен тәрбиелеудің жаңа формаларын енгізу және т.б.) байланысты толықтыру немесе жаңа бұйрық шығарылады, қызметкер сол лауазымда, мамандықта, біліктілікте жұмысын жалғастырады, қызметкердің еңбек жағдайларының елеулі өзгерістері: еңбек жүйесі мен ақы төлеу, жеңілдіктер, жұмыс режимі, оқу жүктемесінің көлемін өзгерту, оның ішінде толық емес жұмыс уақытын белгілеу немесе алып тастау, жұмыстың қосымша түрлерін белгілеу немесе алып тастау (сынып жетекшілігі, кабинет меңгерушілігі, шеберханалар және т.б.), мамандықтарды біріктіру, сондай-ақ еңбектің басқа да елеулі жағдайларын өзгерту.
Қызметкер оның еңбегінің елеулі жағдайларының өзгеруі туралы бір айдан кешіктірмей хабардар етілуі тиіс. Егер еңбектің бұрынғы елеулі жағдайлары сақталмаса, ал қызметкер жаңа жағдайларда жұмысты жалғастыруға келіспесе, онда еңбек шарты тоқтатылады.
3.11. Белгілі бір мерзімге еңбек шартын жасасқан жұмыс берушілер, Заңнамада көзделген жағдайларды қоспағанда, мұндай шартты мерзімінен бұрын бұза алмайды.
4.1. Мектеп қызметкері міндетті:
а) адал және тиянақты жұмыс істеу, Мектеп Жарғысы мен Ішкі еңбек тәртібі ережелерінің режимін, талаптарын қатаң сақтау, еңбек тәртібін сақтау: жұмысқа уақытында келу, белгіленген жұмыс уақытының ұзақтығын сақтау, әкімшіліктің өкімдерін уақтылы және дәл орындау;
б) кемінде бес жылда бір рет кәсіби біліктілігін жүйелі түрде арттырып отыру;
в) мектепте де, мектептен тыс жерлерде де мінез-құлық пен моральдық борышты орындауда үлгі болу;
г) білім қызметкерінің педагогикалық этика нормаларын мүлтіксіз сақтау;
д) техника қауіпсіздігі, өндірістік санитария және өрт қауіпсіздігі жөніндегі тиісті ережелер мен нұсқаулықтарда көзделген талаптарды толық сақтау; жарақаттанудың барлық жағдайлары туралы әкімшілікке дереу хабарлау;
е) қоғамдық меншікті қорғау және оқушыларға мемлекеттік мүлікке ұқыпты қарауға тәрбиелеу;
ж) заңда белгіленген мерзімде жыл сайын медициналық тексеруден өту.
4.2. Жұмыс орнын, жиһазды, жабдықты және құрал-саймандарды жөнді және ұқыпты күйде ұстау, мектеп үй-жайларында тазалықты сақтау. Жаңа оқу жылының басына өз жұмыс орнын және мұғалімнің өткен жылы жұмыс істеген кабинетін жыл сайын дайындау, өз бақылаусыздығы мен ұқыпсыздығынан болған ақауларды жою.
4.3. Мектеп мүлкін сақтау, материалдарды ұнемді пайдалану, электр энергиясын, жылу мен суды ұтымды жұмсау.
4.4. Белгіленген құжаттаманы уақтылы толтыру және ұқыпты жүргізу.
4.5. Кесте бойынша өз сабақтары басталғанға дейін 15 минут бұрын жұмысқа келу.
4.6. Әрбір қызметкер өз лауазымы, мамандығы және біліктілігі бойынша орындайтын нақты функционалдық міндеттердің шеңбері біліктілік сипаттамалары, тарификациялық анықтамалықтар және нормативтік құжаттар негізінде мектеп директоры бекіткен лауазымдық нұсқаулықтармен айқындалады.
4.7. Педагог қызметкерлер оқу процесі кезінде ғана емес, басқа да іс-шаралар кезінде оқушылардың осы уақыт аралықтарында мектеп қабырғасында немесе аумағында болуы шартымен олардың өмірі мен денсаулығы үшін жауапты болады. Оқушылардың жарақаттануының барлық жағдайлары туралы мектеп әкімшілігіне дереу хабарлау.
4.8. Мектеп әкімшілігі жұмыс уақытында педагог қызметкерлерді мектеп бойынша кезекшілікке тартады. Кезекшілік сабақтар басталғаннан кешіктірмей 20 минут бұрын басталуы және осы педагогтың сабақтары аяқталғаннан кейін 20 минуттан аспауы керек. Кезекшілік кестесі бір айға жасалады және мектеп директорымен мектеп кәсіподақ комитетінің төрағасымен келісіле отырып бекітіледі.
4.9. Бастауыш сынып оқушыларын сабаққа және сабақтан мұғалімдер сүйемелдеуі керек.
Мектеп әкімшілігі міндетті:
5.1. Педагогтар мен мектептің басқа да қызметкерлерінің еңбегін әркім өз мамандығы мен біліктілігі бойынша жұмыс істейтіндей етіп ұйымдастыру, әрбір қызметкерге белгілі бір жұмыс орнын бекіту, сабақ кестесі мен жұмыс кестесімен уақытында таныстыру, педагогикалық қызметкерлерге демалысқа шыққанға дейін келесі оқу жылына олардың оқу жүктемесін хабарлау.
5.2. Денсаулық пен қауіпсіз еңбек және оқу жағдайларын, үй-жайлардың, жылытудың, жарықтандырудың, желдетудің, инвентарь мен басқа да жабдықтардың жөнді күйін, жұмысқа қажетті материалдардың болуын қамтамасыз ету.
5.3. Мектеп әкімшілігі директор және ПК төрағасы бекіткен жылдық жоспар бойынша білім беру процесінің сапасына бақылауды жүзеге асыруы керек: сабақтарға бару және талдау, әкімшілік бақылау жұмыстарын жүргізу және т.б., сабақ кестелерінің сақталуы, білім беру бағдарламаларының, оқу жоспарларының, күнтізбелік оқу кестелерінің орындалуы.
5.4. Мектеп қызметін жақсартуға бағытталған қызметкерлердің ұсыныстарын уақытында қарау, қолдау және көтермелеу.
5.5. Жалақыны белгіленген мерзімде беру, еңбек жағдайлары мен қызметкерлердің жалақы қорының жұмсалуына жүйелі бақылауды қамтамасыз ету.
5.6. Оқу және еңбек тәртібін қамтамасыз ету шараларын қабылдау.
5.7. Еңбек заңнамасын сақтау, қызметкерлер мен оқушылардың еңбек жағдайларын жақсарту, барлық жұмыс орындары мен демалыс орындарының тиісті санитарлық-техникалық жабдықталуын қамтамасыз ету, еңбекті қорғау, техника қауіпсіздігі ережелері мен санитарлық нормаларға сәйкес келетін еңбек жағдайларын жасау.
5.8. Қызметкерлер мен оқушылардың техника қауіпсіздігі, өрт қауіпсіздігі, санитария және гигиена жөніндегі барлық талаптар мен нұсқаулықтарды білуін және сақтауын үнемі бақылау.
5.9. Қызметкерлер мен оқушылардың жарақаттануының, кәсіби және басқа да ауруларының алдын алу бойынша қажетті шараларды қабылдау.
5.10. Барлық мектеп қызметкерлеріне ағымдағы жылдың 1 мамырына дейін жыл сайын бекітілген кестелерге сәйкес демалысты уақытында беру, осы қызметкер үшін белгіленген демалыс немесе мереке күні жұмысқа шыққаны үшін басқа демалыс күнін беру арқылы өтеу, жұмыс уақытынан тыс кезекшілік үшін демалыс беру.
5.11. Педагогтар мен мектептің басқа да қызметкерлерінің біліктілігін жүйелі түрде арттыруды қамтамасыз ету. Қызметкерлердің мектепті басқаруға қатысуын қамтамасыз ету. Қызметкерлердің сын ескертулерін уақытында қарау және оларға қабылданған шаралар туралы хабарлау.
5.12. Мектеп оқушылары үшін ыстық тамақтануды ұйымдастыру.
6.1. Оқушылар мектепке мектеп формасымен, белгіленген талап бойынша келеді:
1) күнделікті киім,
2) салтанатты киім.
- Мектеп оқушыларына арналған күнделікті киім кеңселік-іскерлік стильден тұрады:
ұлдарда қою түсті (көк, қара) пиджак және шалбар, бір түсті, ашық түсті көйлек; қыздар мен бойжеткендерде күнделікті киім ретінде қою түсті (көк, қара) пиджак, юбка, шалбар пайдалану. Ашық түсті бір түсті блузка немесе көйлек; ұлдардың басында қысқа шаш, қыздарда шаш жиналған.
- Салтанатты киім оқушылармен мерекелер мен салтанатты жиындар күндері пайдаланылады:
ұлдар мен жігіттер үшін салтанатты мектеп киімі күнделікті мектеп киімінен тұрады, ол ашық түсті көйлекпен немесе мерекелік аксессуармен толықтырылады; қыздар мен бойжеткендерде салтанатты мектеп киімі күнделікті мектеп киімінен тұрады, ол ашық түсті блузкамен немесе мерекелік аксессуармен толықтырылады.
6.2. Спорттық киім оқушылармен дене шынықтыру және спорт сабақтарында пайдаланылады.
Міне, жалғасы (6-тармақтың соңынан бастап, 7, 8, 9, 10-тармақтардың толық аудармасы):
6.3. Оқушыларға мыналарды киюге тыйым салынады:
- төмендетілген белді және/немесе биік қиықтары бар шалбар мен юбкалар; декольтелі көйлектер мен блузкалар; іш киім үлгісіндегі киімдер; бетті жауып тұратын киім элементтері; асоциалды бейресми жастар бірлестіктерінің рәміздері бар аксессуарлар, сондай-ақ психоактивті заттарды және құқыққа қарсы мінез-құлықты насихаттайтын киімдер;
- діни киімдер, діни атрибуттары бар және/немесе діни рәміздері бар киімдер;
- білім беру мекемелерінің үй-жайларында бас киімдер;
- зергерлік бұйымдар мен бижутерия;
- жағажай аяқ киімі, қалың платформалы аяқ киім, биік өкшелі аяқ киім.
6.4. Қыздарға ашық макияж жасауға тыйым салынады.
6.5. Мектептегі оқушылар міндетті:
- ішкі еңбек тәртібі ережелерін, өзін-өзі басқару органдарының шешімдерін және мектеп директорының бұйрықтарын сақтау;
- басқа оқушылардың, мектеп қызметкерлерінің құқықтарын, намысы мен абыройын құрметтеу, олардың мүдделерінің қысылуына жол бермеу, кішілерге көмектесу;
- тәртіпті болу, мектепте және одан тыс жерлерде қоғамдық тәртіпті сақтау, мектеп формасына қойылатын талаптарды орындау;
- оқуға саналы қарау, сабақтарға және басқа да сабақтарға уақытында келу, жұмыс орнында тәртіпті сақтау, сабақты босатқан жағдайда мекемелерден ресми құжаттарды ұсыну;
- мектеп мүлкін сақтау, басқа адамдардың еңбегінің нәтижелеріне, жасыл желектерге ұқыпты қарау;
- электр энергиясын, суды, химиялық препараттарды және басқа да материалдарды үнемді жұмсау;
- Жарғыда белгіленген бөлігінде мектеп қызметкерлерінің талаптарын орындау;
- өзін-өзі күту еңбегіне қатысу, яғни сынып және мектеп бойынша кезекші міндеттерін орындау. Мектеп бойынша кезекшілік сабақтар басталғанға дейін 20 минут бұрын басталады және сабақтар аяқталғаннан кейін 20 минуттан кешіктірмей аяқталады.
6.6. Мектеп оқушыларына тыйым салынады:
- қару-жарақ, оқ-дәрілер, электрошокерлер, газ баллоншықтары, пиротехникалық құралдар, алкогольдік ішімдіктер, темекі бұйымдары, улы және есірткі заттарын әкелу, беру немесе пайдалану;
- мектеп ғимаратында және оның аумағында темекі шегу;
- жарылыс пен өртке әкелуі мүмкін кез келген құралдар мен заттарды пайдалану;
- мектептегі қоғамдық тәртіпті, Мектеп Жарғысын бұзу;
- оқу процесі кезінде мектеп ғимаратында ұялы байланыс құралдарын пайдалану;
- айналадағылар және оқушының өзі үшін қауіпті салдарға әкеп соғатын кез келген басқа әрекеттерді жасау, сөйлеуде бұзақы сөздер қолдану;
- басқа оқушылар мен мұғалімдерді қорлау, балағаттау және буллингке (азаптауға) ұшырату, қарым-қатынасты анықтау үшін физикалық күш қолдану, бопсалау, қорқыту.
6.7. Осы Ережелерді бұзғаны үшін оқушыларға әртүрлі тәртіптік жаза шаралары қолданылуы мүмкін:
- ата-аналарға баласының мінез-құлқы туралы хабарлау;
- айналасына зиянды мінез-құлықты тоқтату туралы шешім қабылдау үшін ата-аналарды мектепке шақыру;
- ата-аналардың есебінен материалдық шығынды өтеу;
- оқушы мен оның ата-аналарын педкеңес, әкімшілік жиналысқа шақыру;
- білім беру ұйымынан (мектептен) шығарып жіберу.
Қазақстан Республикасының заңдарын бұзған жағдайда оқушылар мен олардың ата-аналары әкімшілік және қылмыстық жауапкершілікке тартылуы мүмкін.
7.1. Ата-аналар (заңды өкілдер) міндетті:
- өз балаларын тәрбиелеуге, олардың жалпы білім алуына жауапкершілікте болу және олардың орта (толық) жалпы білім алуы үшін қажетті жағдайлар жасау, оқушылардың сабаққа қатысуын үнемі бақылау;
- мектепке оқушы туралы қажетті ақпаратты уақытында ұсыну, баланың сабаққа келмеу себептері туралы хабарлау;
- баланы оқу мен тәрбиелеу үшін қажетті құралдармен, оның ішінде спорттық формамен, ауысымдық аяқ киіммен, еңбекке оқытуға арналған формамен қамтамасыз етуге жауапкершілікте болу;
- сыныптық және жалпымектептік ата-аналар жиналыстарына шақырылған сайын қатысу, педагогтардың, әкімшіліктің шақыруы бойынша мектепке келу;
- оқушының мектеп мүлкіне келтірген залалын қолданыстағы заңнамада көзделген тәртіппен өтеу;
- мектеп қызметкерлерінің еңбегі мен құқықтарын құрметтеу, олардың беделін қолдау;
- қолданыстағы заңнама нормаларын, Жарғы талаптарын және осы Ережелерді орындау.
Ата-аналарға тыйым салынады:
- әкімшіліктің рұқсатынсыз мектеп ғимаратында аудио-бейне түсірілім жүргізу;
- педагогты оның намысы, қадір-қасиеті, іскерлік беделін төгіп, балағаттау;
- мектепке масаң күйде келу.
7.2. Ата-аналар (заңды өкілдер) құқылы:
- балалардың заңды құқықтары мен мүдделерін қорғау;
- Қазақстан Республикасының қолданыстағы заңнамасына және Мектеп Жарғысына сәйкес мектепті басқаруға қатысу;
- Мектеп Жарғысымен және білім беру процесін ұйымдастыруды реттейтін басқа да құқық белгілейтін және нормативтік құжаттармен, оның ішінде осы Ережелермен танысу;
- білім беру процесінің барысы мен мазмұнымен, оқушылардың бағаларымен танысу;
- Педагогикалық кеңеспен келісе отырып, Жарғыға сәйкес оқу нысандарын (экстернат) таңдау;
- мектеп ұсынатын қосымша білім беру қызметтерінің түрлерін таңдау;
- (әкімшілік пен оқытушылардың келісімімен) сабақтарда және оқу және сыныптан тыс іс-әрекеттің басқа да түрлерінде болу;
- қайырымдылық (қайырмалдық) ретінде сыныптың, мектептің дамуы үшін қолданыстағы заңнама шегінде ерікті негізде материалдық көмек көрсету;
- Мектеп Жарғысы мен осы Ережелердің талаптарының орындалуын талап ету.
8.1. Мектепте екі демалыс күнімен бес күндік жұмыс аптасы белгіленеді. Басшылық, әкімшілік-шаруашылық, қызмет көрсетуші және оқу-қосалқы персонал үшін жұмыс күнінің (ауысымның) ұзақтығы 40 сағаттық жұмыс аптасы есебінен құрастырылған жұмыс кестесімен айқындалады.
Жұмыс кестелері мектеп директорымен кәсіподақ органымен келісе отырып бекітіледі және жұмыстың басталу және аяқталу уақытын, демалыс және тамақтану үшін үзілісті көздейді.
8.2. Демалыс күндері жұмыс істеуге тыйым салынады және тек заңнамада көзделген жағдайларда ғана болуы мүмкін.
Жұмыс уақытынан тыс кезекшілік ерекше жағдайларда айына бір реттен жиі емес, кезекшілікпен бірдей ұзақтықтағы демалыстарды кейіннен беру арқылы жіберіледі.
8.3. Педагог қызметкерлерге жаңа оқу жылына алдын ала оқу жүктемесі қызметкер демалысқа шыққанға дейін әдістемелік бірлестіктердің отырыстарында қаралады.
Бұл ретте:
а) педагог қызметкерлерде, әдетте, сыныптардың сабақтастығы мен оқу жүктемесінің көлемі сақталуы тиіс;
б) қызметкердің толық емес оқу жүктемесі тек оның келісімімен мүмкін болады, бұл жазбаша түрде білдірілуі керек;
в) педагог қызметкерлердегі оқу жүктемесінің көлемі, әдетте, бүкіл оқу жылы ішінде тұрақты болуы тиіс.
Оқу жүктемесін оқу жылы ішінде өзгерту, егер сыныптар саны немесе оқу жоспары, оқу бағдарламасы бойынша сағат саны өзгерген жағдайда ғана мүмкін болады.
8.4. Сабақ кестесі мектеп әкімшілігімен педагогикалық мақсатқа сай, оқушылардың еңбек және демалыс режимін барынша қолайлы етіп және педагог қызметкерлердің уақытын барынша үнемдеуді ескере отырып құрастырылады.
8.5. Мектеп әкімшілігі жұмыс уақытында педагог қызметкерлерді мектеп бойынша кезекшілікке тартады. Кезекшілік сабақтар басталғанға дейін 15 минуттан кешіктірмей басталуы және осы педагогтың сабақтары аяқталғаннан кейін 15 минуттан аспауы керек. Кезекшілік кестесі жартыжылдыққа құрастырылады және мектеп директорымен бекітіледі.
8.6. Күзгі, қысқы, көктемгі каникул уақыты, сондай-ақ кезекті демалысқа сәйкес келмейтін жазғы каникул уақыты педагогтардың жұмыс уақыты болып табылады. Жыл сайынғы демалыстарды берудің кезектілігі мектеп әкімшілігімен кәсіподақ комитетімен келісе отырып, мектептің қалыпты жұмысын қамтамасыз етуді, қызметкерлердің демалысы үшін қолайлы жағдайларды ескере отырып белгіленеді. Мектептің педагог қызметкерлеріне демалыстар, әдетте, әрбір оқу жылына ағымдағы жылдың 1 мамырынан кешіктірілмей беріледі және барлық қызметкерлерге жеткізіледі (бұйрықты ресімдеу).
Осы кезеңдерде, сондай-ақ мектепте сабақтар тоқтатылған кезеңдерде оларды мектеп әкімшілігі заң белгілеген уақыттан аспайтын уақыт шегінде педагогикалық, ұйымдастырушылық және әдістемелік жұмысқа тартуы мүмкін. Каникул уақытында педагогикалық ұжым мен қызмет көрсетуші персонал оларға белгіленген жұмыс уақыты шегінде арнайы білімді қажет етпейтін шаруашылық жұмыстарын орындауға тартылады.
8.7. Педагогикалық кеңестің отырыстары, директор жанындағы кеңестер, әдіскенестің отырыстары, әдістемелік бірлестіктердің отырыстары, әдетте, екі сағаттан аспауы керек, ата-аналар жиналыстары – бір жарым сағаттан, үйірмелердің, секциялардың сабақтары – 40 минуттан 1,00 сағатқа дейін.
Мұғалім міндетті:
8.9. Қоңыраумен сабақты бастау және қоңыраумен аяқтау, оқу уақытын пайдасыз жоғалтуға жол бермеу.
8.10. Сынып сағаттарын қоса алғанда, әрбір сабаққа сабақ жоспарлары болуы.
8.11. Сабақ кестесіне қарамастан, мұғалімдер мен оқушыларға арналған барлық жоспарланған іс-шараларға қатысу.
8.12. Мектеп директорының орынбасарларының өкімдерін дәл мерзімінде орындау.
8.13. Мектеп директорының барлық бұйрықтарын мүлтіксіз орындау, бұйрықпен келіспеген жағдайда, орындалған бұйрыққа заңнамада белгіленген тәртіппен шағымдану.
8.14. Сынып жетекшісі кестеге және тәрбие жұмысының жоспарына сәйкес аптасына бір рет сынып сағаттарын өткізуге міндетті. Тәрбие жұмысының жоспарлары жылына бір рет құрастырылады.
8.16. Сынып жетекшісі бар тәрбие жұмысы жоспарына сәйкес сыныппен тәрбиелік сыныптан тыс жұмыспен айналысады, сондай-ақ оқу жылына кемінде төрт рет мерзімді түрде сыныптық ата-аналар жиналыстарын өткізеді.
8.17. Педагогикалық және мектептің басқа да қызметкерлеріне тыйым салынады:
- өз қалауы бойынша сабақ кестесі мен жұмыс кестесін өзгерту;
- сабақтардың (сабақтардың) және олардың арасындағы үзілістердің (үзілістердің) ұзақтығын алып тастау, ұзарту немесе қысқарту;
- оқушыны сабақтан шығарып жіберу;
- мектеп үй-жайларында және мектепке іргелес аумақта темекі шегу.
8.18. Директордың бұйрығынсыз оқушыларды қоғамдық тапсырмаларды орындауға, спорттық іс-шараларға қатысу үшін мектеп сабақтарынан босату.
8.19. Қызметкер ауруға байланысты жұмысқа шықпаған жағдайда, мүмкіндігі болса, әкімшілікке барынша ерте хабарлауға, сондай-ақ ауру кезеңіндегі уақытша еңбекке жарамсыздық парағын жұмысқа шыққан бірінші күні ұсынуға міндетті.
8.20. Мектеп үй-жайларында тыйым салынады:
- сырт киіммен және бас киімдермен жүру;
- сабақ кезінде дәліздерде қатты сөйлесу және шу шығару.
9.1. Еңбек міндеттерін үлгілі орындағаны үшін, еңбектегі жаңашылдық үшін және жұмыстағы басқа да жетістіктері үшін келесі көтермелеулер қолданылады:
- алғыс білдіру;
- Құрмет грамотасымен марапаттау;
- Қазақстан Республикасының атақтарына, марапаттарына ұсыну.
9.2. Көтермелеулер әкімшілікпен мектептің тиісті кәсіподақ органымен бірлесіп немесе онымен келісе отырып қолданылады.
9.3. Көтермелеулер директордың бұйрығымен жарияланады және ұжымға жеткізіледі, көтермелеу туралы жазба қызметкердің еңбек кітапшасына енгізіледі.
10.1. Еңбек тәртібін бұзу, яғни қызметкердің кінәсінен өзіне жүктелген еңбек және өзге де міндеттерді орындамауы немесе тиісінше орындамауы, теріс қылықтың дәрежесіне байланысты тәртіптік жазаны қолдануға әкеп соқтырады:
а) ескерту;
б) сөгіс;
в) қатаң сөгіс;
г) жұмыстан босату немесе қоғамдық ықпал ету шараларын қолдану.
10.2. Тәртіптік жазаны қолдану әкімшілікпен өзіне берілген өкілеттіктер шегінде жүзеге асырылады. Әрбір теріс қылық үшін тек бір тәртіптік жаза қолданылуы мүмкін.
10.3. Жазаны қолданбас бұрын, еңбек тәртібін бұзушыдан жазбаша түсініктеме талап етіледі. Жазбаша түсініктеме беруден бас тарту не ауызша түсініктеме беру тәртіптік жазаны қолдануға кедергі келтірмейді.
Педагог қызметкердің кәсіби мінез-құлық нормаларын және/немесе еңбек заңнамасын бұзуына қызметтік тергеу тек қана оған түскен жазбаша шағым бойынша жүргізілуі мүмкін. Қызметтік тергеудің барысы және оның нәтижелері бойынша қабылданған шаралар, заңда көзделген жағдайларды қоспағанда, мүдделі қызметкердің келісімімен ғана жария етілуі мүмкін. Қызметтік тергеу актісінің (хаттамасының) көшірмесі педагог қызметкерге берілуі (жіберілуі) тиіс.
10.4. Жаза еңбек заңнамасында белгіленген тәртіппен қолданылады.
10.5. Жаза мектеп бойынша бұйрықпен жарияланады. Бұйрықта жаза қолданылатын еңбек тәртібінің нақты бұзылуы көрсетілуі тиіс. Бұйрық қызметкерге қол қойғызылып, қол қойылған күннен бастап үш күн мерзімде жарияланады.
10.6. Жазасы бар қызметкерлерге осы жазалардың қолданылу мерзімі ішінде көтермелеу шаралары қолданылмайды.
10.7. Жұмыстан босату тәртіптік жаза ретінде еңбек заңнамасында көзделген негіздер бойынша қолданылады.
Педагогтың аморальды теріс қылықтарына оқушыларға қатысты қол көтеру, әріптестеріне қатысты БАҚ-та негізсіз айыптаулар, қоғамдық тәртіпті бұзу, оның ішінде жұмыс орнынан тыс жерлерде, педагогтың қоғамдық мәртебесіне анық сәйкес келмейтін мораль нормаларының басқа да бұзушылықтары жатуы мүмкін. Педагогтің бұл теріс қылықтары Педагогикалық этика жөніндегі кеңестің отырысында қаралуы және Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген тәртіппен тәртіптік сипаттағы шаралар қабылдануы тиіс.